Summertime – 4 versies die je gehoord moet hebben

Het had ook een top 11, top 47 of zelfs meer kunnen zijn. Maar 4 – een mooi hoekig getal – is voldoende voor de appetijt, net gevuld en tegelijkertijd denk je hier kom ik terug. Ja, zo moet het precies zijn.

De opera Porgy & Bess (1935) begint als Clara “Summertime” als slaapliedje voor haar baby zingt. Componist is George Gershwin, tekstschrijver Dubose Heyward.

1.Bas-drum-stem. Als je een nummer stript tot de essentie en het blijft overeind, dan heb je oftewel een heel goed nummer, oftewel topmuzikanten. En soms heb je beide, dan ben je gezegend. Molly Johnson met haar doorleefde stem en een zekere je-ne-sais-quoi, de bassist fris geboend en helder articulerend en de slimme keuze van de drummer om met esdoorn drumstick staafjes te spelen.

 

De componist stelde als eis dat alle gezongen rollen zouden worden uitgevoerd door zwarte zangers en zangeressen.

2.Als ik het over een bepaald nummer heb en Prince heeft er een versie van gemaakt, dan is de kans groot dat het in mijn lijstje staat. En kijk, Prince aan de piano tijdens een soundcheck, het lijkt wel of hij net besloten heeft om “Summertime” op de set list te zetten en even de akkoordenschema’s doorneemt met de band. Nonchalant maar gefocust, helaas een veel te kort fragment, helaas een veel te kort leven.

 

Toen de opera in 1936 op tournee ging, weigerde hoofdrolspeler Todd Duncan (Porgy) in het Nationaal Theater van Washington DC te spelen omdat er alleen voor een blank publiek mocht opgetreden worden. Gevolg: het Nationaal theater was voor de eerste keer in de geschiedenis toegankelijk voor een gemengd publiek.

Lees opnieuw en stel je hetvolgende voor: Amerika, midden jaren 30 en een zwarte man zegt “NEE”. De cojones die die man had, daar kan je alleen maar diep voor buigen. Volledig terzijde, maar zeer toepasselijk vind je hier een gedicht van Kavafis voorgelezen door Connie Palmen én een druppel duiding over “Nee”.

3.Dit is de eerste versie van “Summertime” die ik kende. Janis Joplin is fe-no-me-naal. Ze is amper 26 in dit filmpje, maar als je je ogen sluit hoor je een vrouw die 3 levens verder zit. Ik ga wijs zijn, het hierbij houden en de muziek laten spreken.

 

Gershwin heeft testamentair bepaald dat alleen zwarte mensen de opera mogen opvoeren.

4. Zoals ik niet om Janis heen kon, zo kan ik ook niet om Ella heen. Deze versie begint met breed gearrangeerde strijkers, de drummer sloft het nummer binnen, Louie valt in – zijn trompet speelt de melodie krachtig, een geluid vol koper, dan de heldere stem van misschien wel de beste jazzzangeres ooit: Ella Fitzgerald. Op 2’32 geven de blazers een pulse en dan de stem van Louis Armstrong – stop de tijd. Ik stel me een “Smack the pony”-scene voor: ik sta in de bakkerij achter de toonbank. Louie komt binnen, bestelt een stokbroodje en 2 croissants, ik val in katzwijm achter de toonbank. Einde scene, start de tijd – elke noot, elk woord, elke vezel van zijn lichaam ademt muziek met een vanzelfsprekende flair die je naar adem doet happen. Nieuwsgierigheid aangescherpt, luister dan hier naar deze versie. Ik heb heeeeeel lang getwijfeld, maar ik kies voor een ingetogen live versie van Ella.

Een populaire klassieke aria, een jazz standard en een bekende popsong, dat is weinig nummers gegeven. Onverwoestbaar, dacht ik, tot ik de versie van Fun Boy Three opsnorde – hier geen link (er zijn grenzen) want je moet echt van slechte wil zijn om dit nummer … euh te ‘verkloten’. Maar laten we positief eindigen, barbecue vibes met Doin’ time” van Sublime losjes geïnspireerd op ‘Summertime’.

(as)

2 reacties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.